Banki w Polsce działają według bardzo rygorystycznych zasad. Każdy, kto starał się o kredyt hipoteczny lub gotówkowy, wie, jak wygląda proces weryfikacji. Instytucje te drobiazgowo sprawdzają dochody, staż pracy oraz historię w Biurze Informacji Kredytowej. Kiedy system wyliczy, że ryzyko jest zbyt duże, wydaje decyzję negatywną. W takim momencie wiele osób zaczyna szukać innych dróg pozyskania gotówki. Jedną z nich bywa sektor pozabankowy, gdzie zasady przyznawania środków wyglądają zupełnie inaczej.
Gdzie dostępna jest pożyczka bez zdolności kredytowej?
Firmy pożyczkowe nie podlegają pod tak surowe przepisy jak banki, choć nadal muszą przestrzegać zapisów Kodeksu cywilnego oraz ustawy o kredycie konsumenckim. Dzięki większej swobodzie mogą one oferować wsparcie finansowe osobom, które w tradycyjnym systemie bankowym nie mają szans na pomoc. Pożyczka bez zdolności nie oznacza jednak, że pieniądze rozdawane są każdemu bez żadnej weryfikacji. Firmy te po prostu stosują inne kryteria oceny ryzyka. Zamiast skupiać się wyłącznie na historii w BIK, patrzą na realne wpływy na konto z ostatnich miesięcy lub posiadany majątek.
Warto wiedzieć, że na rynku istnieją instytucje specjalizujące się w obsłudze klientów z tak zwanego segmentu trudnego. Często są to firmy prywatne, które dysponują własnym kapitałem. Ich model biznesowy zakłada, że wyższe ryzyko braku spłaty rekompensują sobie wyższymi kosztami całkowitymi produktu. Nie znajdziemy tu ofert darmowych, które zdarzają się w przypadku standardowych chwilówek dla osób z dobrą historią kredytową.
Grupy osób szukające alternatywnego finansowania
Dla kogo taka forma wsparcia staje się realnym rozwiązaniem? Przede wszystkim dla osób, które pracują bez stałej umowy. Współczesny rynek pracy obfituje w zlecenia, kontrakty o dzieło czy dochody z najmu. Banki rzadko akceptują takie źródła utrzymania jako stabilne. Tymczasem firmy pozabankowe często uznają regularne wpływy na rachunek za wystarczający dowód na to, że pożyczkobiorca poradzi sobie ze spłatą rat.
Kolejną grupą są dłużnicy. Osoby mające opóźnienia w spłatach innych zobowiązań widnieją w rejestrach jako niewiarygodne. Nawet jeśli ich sytuacja finansowa uległa poprawie, negatywny wpis w bazach zostaje na lata. Pożyczka bez zdolności bywa dla nich jedynym sposobem na uregulowanie najpilniejszych należności lub sfinansowanie nagłego wydatku, jak naprawa samochodu czy sprzętu domowego. Często korzystają z niej również emeryci i renciści, których świadczenia są niskie, co w oczach banku dyskwalifikuje ich z zaciągania większych kwot.
Czy pożyczka bez zdolności wymaga dodatkowego zabezpieczenia?
Zazwyczaj, gdy tradycyjna zdolność kredytowa kuleje, pożyczkodawca oczekuje innej formy gwarancji. Najpopularniejszą metodą jest poręczenie. Polega ono na tym, że druga osoba, posiadająca odpowiednie dochody i czystą historię kredytową, zobowiązuje się do spłaty długu, jeśli pierwotny pożyczkobiorca tego nie zrobi. Jest to duża odpowiedzialność, dlatego znalezienie żyranta bywa trudne.
Innym rodzajem zabezpieczenia bywa zastaw. Może dotyczyć on nieruchomości, samochodu lub innych cennych ruchomości. W takim układzie firma pożyczkowa ma pewność, że w razie problemów odzyska swoje środki poprzez sprzedaż zastawionej rzeczy. Należy pamiętać, że tego typu transakcje niosą ze sobą spore ryzyko utraty majątku. Firmy działające legalnie zawsze wpisują takie zabezpieczenia do odpowiednich rejestrów, co chroni obie strony umowy przed niejasnościami.
Koszty i aspekty prawne w sektorze pozabankowym
Brak weryfikacji w bazach lub akceptacja niskich dochodów wpływa na cenę produktu. Pożyczka bez zdolności charakteryzuje się zazwyczaj wyższym oprocentowaniem oraz dodatkowymi prowizjami. Wynika to z faktu, że firma pożyczkowa bierze na siebie ryzyko, którego nie chciała podjąć żadna inna instytucja.
Przed podpisaniem umowy trzeba dokładnie przeanalizować RRSO, czyli Rzeczywistą Roczną Stopę Oprocentowania. To ona pokazuje całkowity koszt pieniądza w skali roku, uwzględniając wszystkie opłaty.
Obecnie w Polsce obowiązuje tak zwana ustawa antylichwiarska. Limituje ona maksymalne koszty pozaodsetkowe, jakie firma może naliczyć klientowi. Chroni to pożyczkobiorców przed wpadnięciem w spiralę zadłużenia z powodu horrendalnych opłat. Legalnie działający podmiot nie może żądać kwot wykraczających poza te normy. Jeśli zatem oferta wydaje się podejrzanie droga lub umowa zawiera zapisy sprzeczne z prawem, lepiej zrezygnować z takiej współpracy.
Podsumowanie
Wybór finansowania pozabankowego to zawsze sprawa indywidualna. Tego typu instrumenty finansowe istnieją na rynku od lat i wypełniają lukę pozostawioną przez banki. Stanowią alternatywę, która w określonych sytuacjach życiowych pozwala na realizację planów lub załatanie dziury w budżecie, o ile korzysta się z nich w sposób przemyślany i świadomy wszystkich kosztów.
Autor: Piotr Zadzierski